De natuur kan goed worden ingezet om maatschappelijke doelen te bereiken. Zo kun je in heuvelachtige gebieden bijvoorbeeld waterretentie realiseren met een natuurlijk beekdal, in plaats van met stuwen, dijkverhoging of waterbekkens. Daar profiteren naast de natuur zelf ook landbouw en recreatie van. Een ander voorbeeld is het inzetten van natuurlijke plaagbestrijding in de landbouw. Dat komt natuur, milieu, landbouw en landschap ten goede. Door dit soort ‘ecosysteemdiensten’ – de baten die ecosystemen de mensheid bieden – te benoemen en waarderen, worden mensen zich bewust van hun afhankelijkheid van de leefomgeving. Dat is een belangrijke conclusie uit het rapport 'Ecosysteemdiensten in Nederland: verkenning betekenis en perspectieven' dat Wageningen UR schreef in opdracht van het Planbureau voor de Leefomgeving.
Betekenis nutsfuncties
Meer aandacht voor de mogelijke betekenis van nutsfuncties van de natuur is niet alleen goed om meer maatschappelijke waardering voor natuur te krijgen, maar kan ook helpen om andere problemen beter te lijf te gaan en duurzame oplossingen te ontwikkelen. De auteurs noemen drie thema’s waarop ecosysteemdiensten een rol zouden kunnen spelen: water-, voedsel- en klimaat. Op deze drie thema’s zou de natuur - meer dan nu- een waardevolle bijdrage kunnen leveren aan het oplossen van maatschappelijke vraagstukken.
Zorgvuldige communicatie
De onderzoekers wijzen er overigens wel op dat het van groot belang is zorgvuldig te communiceren over ecosysteemdiensten. De term ecosysteemdiensten blijkt namelijk een technocratische uitstraling te hebben en daarom bij veel mensen weerstand op te roepen. En dat terwijl de inhoudelijke achtergrond van het begrip veel mensen juist wél aanspreekt.
Meer informatie:
Melman, Th.C.P. & C.M. van der Heide (2011). Ecosysteemdiensten in Nederland: verkenning betekenis en perspectieven. Achtergrondrapport bij Natuurverkenning 2011. Wageningen, Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu, WOt-rapport 111.